EĞİTİM-KÜLTÜR-SANAT PAYLAŞIMI

lila1530 · Moderatör Kayıt: 07 May 2006 Mesajlar: 84 Member No.: 153426

Bulaşıcı Hastalıklardan Korunma
Yazar : Dr.Sibel (Kıran) Gökkurt
Bulaşıcı hastalıklar; gerekli savaş yöntemleri uygulandığında önlenebilir hastalıklar olmaları, salgınlara yol açmaları, işgücü kaybına neden olmaları ve bazen ölüme yol açmaları nedeniyle halk sağlığı açısından çok önemlidir.

Bulaşıcı hastalıklar; gerekli savaş yöntemleri uygulandığında önlenebilir hastalıklar olmaları, salgınlara yol açmaları, işgücü kaybına neden olmaları ve bazen ölüme yol açmaları nedeniyle halk sağlığı açısından çok önemlidir.
Bulaşıcı hastalıklar; diğer hastalıklardan farklı olarak, yalnızca bireyi değil, bulaşıcılık özelliğinden dolayı tüm toplumu etkileyen hastalıklardır. Toplumda bulaşıcı hastalıkların var olması, şu sonuçlara yol açabilir:
1- Toplumun huzurunun kaçması: Eğer bir toplumda bir hastalığın salgın yapması söz konusu ise, o toplumda büyük bir korkuya yol açar. İnsanların sosyal yaşantıları, hatta ulaşım özgürlüğü kısıtlanır.
2- Sağlık hizmetlerinin aksaması: Sağlık kuruluşları, salgın hastalığı yok etmek amacıyla, bütün kaynaklarını bu alana kaydırıp, sağlık personelinin çoğu bu konuyla görevlendirileceğinden, diğer sağlık hizmetlerinin sunumunda aksaklıklar ortaya çıkabilir.
3- Ölüm ve sakatlıklar: Bulaşıcı hastalıkların yol açtığı ölümler ve sekeller hem aile içinde hem de toplumda mutsuzluğa neden olur.
4- Ekonomik kayıplar: Hastalıklar işgücünü etkileyerek, işe devamsızlıklara neden olur. Böylece, hizmette ya da üretimde aksamalara yol açar. Ayrıca eğer salgın söz konusu ise, toplumun kaynaklarının çoğu salgınla savaşa aktarılacağından, başka alanlara yatırım yapılmasını engeller.
5- Hastalıkların dünya çapında yayılabilmesi: Günümüzde, ulaşım olanaklarının çok gelişmesi nedeniyle, bazı hastalıklar kolayca uluslararası yayılım gösterebilir. Böylece, ülkeler arası ilişkiler olumsuz etkilenebilir, kaynak olan ülke pazarlarını kaybedebilir.
Tarihte, bulaşıcı hastalıkların uygarlıkları yıktığı görülmektedir. Örneğin; Roma İmparatorluğunun yıkılmasına sıtma neden olmuştur. Günümüzde, tanı ve tedavi olanaklarının oldukça iyi durumda olmasına karşın, bulaşıcı hastalıklar yine de hem bireyler, hem toplum için hala bir risktir. Bu nedenle, bu hastalıklardan korunma büyük önem taşımaktadır.
Bulaşıcı bir hastalığın ortaya çıkmasında üç faktör etkilidir: Kaynak (hasta insan ya da hayvan), sağlam insan, bulaşma yolu. Bu üç faktör birbiri ile ilişki halindedir. Bu ilişkilerden bir tanesi engellendiği zaman, toplumda o bulaşıcı hastalık görülmez olur.
Bulaşma iki yolla olur:
1-) Doğrudan bulaşma,
2-) Dolaylı bulaşma:
a) Araçlarla,
b) b) Vektörlerle,
c) c) Hava ile
Doğrudan bulaşma: Etkenin kaynaktan sağlam insana (konağa), hiçbir ara bulaşma yolu olmaksızın geçmesine denir. Örneğin; öpme, cinsel temas ya da damlacık (öksürük veya hapşırıkla püskürtülen damlalar) yoluyla bulaşma buna örnektir.
Dolaylı bulaşma: Araçlarla (cansız cisimler, besinler, su vb.), vektörlerle (vücudunda etkenin gelişimini tamamladığı sinek, böcek gibi eklembacaklılar) ve hava yolu ile bulaşmadır.
Hastalık etkenleri tek bir yolla bulaşabildiği gibi, birden fazla yolla da bulaşabilirler.
Sağlam insanın (konakçının) derisinin yapısı, genetik faktörler, beslenme durumu, kişisel davranışlar (örneğin kişisel hijyen), yaş, cins, bağışıklık sisteminin durumu bulaşıcı hastalığın gelişmesinde etkilidir.
Bulaşıcı hastalığın ortaya çıkmasında bir diğer faktör de çevredir. Örneğin; sıcak ve nem, mikropların büyüme ve gelişmesini, sigara dumanı, hastalık gelişmesini kolaylaştırır, vb. Çevre; etken, bulaşma yolu ve konakçının her üçünü birden etkileyebilecek faktörleri içerir.
Bulaşıcı hastalık ortaya çıkmadan alınması gereken önlemler şunlardır:
A-) Bireylere Yönelik Koruyucu Önlemler:
1-Sağlık eğitimi: Koruyucu sağlık hizmetlerinin hepsinde olduğu gibi, bulaşıcı hastalıkların önlenmesinde de ilk aşama eğitimdir. Bu hastalıklar için alınacak önlemler, davranış değişikliği gerektirir. Bu da ancak eğitimle mümkündür.
2- Bireysel temizlik: Bulaşıcı hastalıklardan korunmada en başta gelen konu, bireysel temizliktir. Sağlık eğitiminde de öncelikle ele alınması gereken konu bu olmalıdır. Beden, saç, tırnak temizliği üzerinde ayrı durulmalıdır.
3- Konut temizliği: Bu şekilde, çevre ile ilgili faktörlerin çoğu ortadan kaldırılabilir. Özellikle, hava yolu ile bulaşan hastalıklar için ortamın temizliği ve havalandırma büyük önem taşımaktadır.
4- Beslenme: Diğer tüm hastalıklarda olduğu gibi, bulaşıcı hastalıkların gelişmesinde de organizmanın direnci önemli bir faktördür. Düzenli ve dengeli beslenme, her yaşta, özellikle de çocukluk döneminde bu direnci sağlamak için çok önemlidir.
5- Kültürel ve ekonomik yapı: Sağlık, kültürel ve ekonomik yapı ile ilişkilidir. Özellikle bulaşıcı hastalıkların yaygınlığı, toplumsal gelişim düzeyi ile yakından ilgilidir. Bunların bazıları kişisel hijyen kurallarının bozuk olması nedeniyle, bazıları ise, kalabalık, yoksulluk, yaşam koşulları, alt yapı ve hijyen koşullarının kötü olması gibi faktörlerin hazırlayıcı faktör olması nedeniyle sorun yaratmaktadır. Kötü kişisel hijyen ve çevre koşullarını düzeltmek çok güçtür. Ancak, düzeltilmesi ile çok büyük yararlar sağlanabileceğinden, bulaşıcı hastalıkların önlenmesinde ilk akla gelecek konulardan biri bu olmalıdır.
6- Toplum içinde bilinmeyen olguların belirlenmesi: Belirti vermeden seyreden hastalıkların bulunması için gösterilecek çabalar; hem hasta kişinin iyileştirilmesiyle ortaya çıkacak kötü sonuçların önlenmesi, hem de sağlam kişilerin korunması açısından önemlidir.
7- Bağışıklama: Bağışıklamayı sağlamak için ilk akla gelen yöntem aşılamadır. Aşılama, bir mikrobun ölü ya da canlı şekilde vücuda verilip, vücudun savunma mekanizmalarını harekete geçirerek, o hastalığa karşı hazırlıklı olmasını sağlamak anlamına gelmektedir.
Aşılama ile önlenebilen hastalıklar şunlardır:
- Çocuk felci, difteri, boğmaca, tetanoz, kızamık, kızamıkçık, kabakulak, hepatit A, hepatit B ve sarıhummanın önlenmesi için aşılama, başlıca yöntemdir.
- Tüberküloz (verem) için aşı, diğer yöntemlere yardımcıdır. Aşı ile hastalığın hafif seyretmesi sağlanmaktadır.
- Veba, kolera ve tifoda aşının güvenilirliği çok azdır. Ancak, başka önlemler yeterli değilse ya da hastalığın yoğun olarak bulunduğu bölgeye gidiliyorsa yapılması önerilebilir.
- Kuduzda, etken vücuda girdikten sonra aşı yapılmakta olup, bir anlamda tedavi amacıyla kullanılmaktadır.
B-) Çevreye Yönelik Koruyucu Önlemler:
1-Yeteri kadar temiz su sağlanması: Su ile bağlantılı hastalıklar ya sudan kaynaklanmaktadır, ya su yokluğundan kaynaklanmaktadır, ya suda yaşayan canlılar aracılığı ile bulaşmaktadır, ya da su ile bağlantılı vektörlerle (eklembacaklılarla) bulaşmaktadır. Bu nedenle, hem suyun yeterli olması hem de temiz olması büyük önem taşımaktadır.
2- Atıkların zararsızlandırılması: İnsanlar, hem bedenlerinden çıkan atıklarla, hem de kullandıkları malzeme ya da besinlerle çevreyi kirletmekte, bu da bulaşıcı hastalıklar için zemin oluşturmaktadır. Bu nedenle, hem insan atıklarının hem de, çöplükler ve gübreliklerin zararsız hale getirilmesi gerekmektedir.
3-Vektörlerle savaş: Ülkemizde vektörler, hem kaynak, hem de taşıyıcı olarak bulaşıcı hastalıkların yayılmasında çok önemlidir. Ancak, yalnızca sıtmanın taşıyıcısı olan sivrisinekle savaşılmakta olup, çok da başarılı olunamamaktadır.
4- Çevreye yönelik diğer önlemler: Bu önlemler; sınır ve sahillerin, genelevlerin, yiyecek ve içeceklerin, kaplıcaların, mezarlıkların, otellerin ve sağlığa aykırı kurumların denetlenmesi ve kontrol altında tutulmasından oluşmaktadır.
Görüldüğü gibi, bu önlemler yalnızca sağlık sektörünü ilgilendirmeyip, sektörler arası işbirliğini gerektiren önlemlerdir. Bireylerin bu konudaki görevi ise; çevre koşullarına duyarlı olup, bu sektörleri kötü koşullar hakkında bilgilendirerek onları harekete geçirmektir.

SPONSOR · sponsor Kayıt: 07 May 2006

Best free internet casino guide online